ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Η λατινική γλώσσα
Η λατινική γλώσσα ήταν: α. διάλεκτος των Λατίνων, δηλαδή των κατοίκων της περιοχής του Λατίου, στην οποία βρίσκεται και η Ρώμη, β. ανήκει στην ινδοευρωπαϊκή γλωσσική οικογένεια και γ. υπερίσχυσε των άλλων διαλέκτων με την επέκταση των Ρωμαίων σε όλη την ιταλική χερσόνησο.
Οι ομοιότητες της Λατινικής γλώσσας με την Ελληνική οφείλονται:
1. Στην κοινή καταγωγή από την Ινδοευρωπαϊκή γλωσσική οικογένεια.
2. Στα πολιτιστικά και γλωσσικά δάνεια του ελληνικού αποικισμού στην κεντρική και κάτω Ιταλία, από τη Νεάπολη και την Κύμη μέχρι τη Σικελία.
3. Στην κατάκτηση της ελληνικής Ανατολής από τους Ρωμαίους.
Καταγωγή του λατινικού αλφάβητου: η αρχέγονη λατινική γλώσσα ήταν λιτή και αγροτική. Οι Ρωμαίοι υιοθέτησαν τον 8ο /7ο αι. π.Χ. μια παραλλαγή ελληνικού δυτικού αλφάβητου από την αποικία της Κύμης. Μέχρι τον 3ο αι. π.Χ. έχουμε ελάχιστα γραπτά μνημεία των Ρωμαίων. Η συστηματική καλλιέργεια της Λατινικής και η παραγωγή αξιόλογων κειμένων έγινε μετά τη ιστορική «συνάντηση» των Ρωμαίων με τους Έλληνες το 240 π.Χ.
Η γένεση της ρωμαϊκής λογοτεχνίας
Η ρωμαϊκή λογοτεχνία δεν είναι αυτοφυής αλλά είναι μια λογοτεχνία «παράγωγη» υπό την επίδραση της ελληνικής γραμματείας. Το 240 π.Χ. θεωρείται η «γενέθλιος» χρονολογία της. Τότε ο Λίβιος Ανδρόνικος (Έλληνας αιχμάλωτος από τον Τάραντα):
- Οργάνωσε στη Ρώμη παραστάσεις θεάτρου με ελληνικά έργα διασκευασμένα στα Λατινικά.
- Μετέφρασε την «Οδύσσεια» του Ομήρου χρησιμοποιώντας ένα εντόπιο μέτρο, τον «σαντούρνιο» στίχο.
Στις ρίζες, λοιπόν, της ρωμαϊκής γραμματείας βρίσκεται ο Όμηρος και το δράμα. Η μετέπειτα συγγραφική παραγωγή των Ρωμαίων θα είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τις ελληνικές πηγές.
Εποχές της ρωμαϊκής λογοτεχνίας
Σύμφωνα με μια παλαιότερη αριστοκρατική αξιολόγηση σε:
α. «Χρυσό αιώνα».
β. «Αργυρό αιώνα» κ.ο.κ.
Η διαίρεση αυτή σήμερα θεωρείται αντιεπιστημονική, γιατί σε κάθε εποχή εμφανίζονται ταυτόχρονα μεγάλα ταλέντα και ήσσονες λογοτέχνες.
Σήμερα χρησιμοποιείται είτε: α. η περιγραφική διαίρεση σε:
α. Προκλασική ή αρχαϊκή εποχή (περίπου ως το 100 π.Χ.).
β. Κλασική εποχή (περίπου ως τον θάνατο του Αυγούστου, το 14 μ.Χ.).
γ. Μετακλασική εποχή (ως τα μέσα του 3ου αι. μ.Χ.).
δ. Ύστερη Αρχαιότητα (ως τον 6ο αι. μ.Χ.).
είτε: β. η διάκριση με ιστορικά κριτήρια σε:
α. Δημοκρατική εποχή (ως το 31 π.Χ., τη ναυμαχία του Άκτιου).
β. Αυγούστεια εποχή (ως τον θάνατο το 14 μ.Χ.).
γ. (Πρώιμη, μέση, ύστερη) Αυτοκρατορική εποχή.
Το τέλος της αρχαίας ρωμαϊκής λογοτεχνίας τοποθετείται τον 6ο αι. μ.Χ., οπότε αρχίζει ο λατινικός Μεσαίωνας.
Γενικά χαρακτηριστικά της ρωμαϊκής λογοτεχνίας
1. Η στενή συνάφεια της ρωμαϊκής λογοτεχνίας με την ελληνική γλώσσα και γραμματεία: πλήθος ελληνικές λέξεις μεταφέρονται και πολιτογραφούνται στο ρωμαϊκό λεξιλόγιο. Τα ελληνικά πρότυπα γονιμοποιούν τα ρωμαϊκά ταλέντα. Η σχέση του Ρωμαίου λογοτέχνη με το ελληνικό πρότυπο είναι η δημιουργική πρόσληψη («imitatio») και ο ανταγωνισμός («aemulatio») που οδηγούν στην παραγωγή λόγιας και υψηλής λογοτεχνίας με προσωπικά χαρακτηριστικά.
2. Η ανάμειξη χρονικά διαφορετικών προτύπων: οι Ρωμαίοι απομιμούνται ταυτόχρονα ελληνιστικά, κλασικά και αρχαϊκά ελληνικά πρότυπα.
3. Η ιδιόρρυθμη εξέλιξη των λογοτεχνικών ειδών: η κωμωδία, ο τελευταίος καρπός των Ελλήνων, ωριμάζει πρώτη στη Ρώμη, ενώ το έπος, ο πρώτος καρπός των Ελλήνων, ωριμάζει τελευταίος.
4. Η αλλοίωση ή μεταμόρφωση των ελληνικών ειδών ή παραγωγή νέων ειδών: η ρωμαϊκή ελεγεία απέχει πολύ από την ελληνική ελεγεία, ενώ η σάτιρα είναι ένα νέο ρωμαϊκό είδος.
5. Η προοδευτική εξειδίκευση του Ρωμαίου λογοτέχνη σε στενότερο ειδολογικό εύρος αλλά με περισσότερες αξιώσεις ποιότητας και βάθους.
6. Η ώριμη ρωμαϊκή λογοτεχνία, εκτός από την αισθητική αρτιότητα, εμπεριέχει και εκφράζει τον ιδιάζοντα ιδεολογικό πλούτο της ρωμαϊκής κοινωνίας:
- Η προβολή των πάτριων ηθών ("mos maiorum") και υποδειγμάτων ("exempla").
- Η ρωμαϊκή πολιτεία ("respublica"), η θρησκεία ("religio") και η οικογένεια ("familia").
- Αρετές, όπως η ανδρεία ("virtus"), η πίστη ("fides"), η επιείκεια ("clementia"), η σοφία ("sapientia"), η σοβαρότητα ("gravitas"), το κύρος ("auctoritas" - "dignitas") κ.ά.
Τα φυσικά χαρακτηριστικά της Λατινικής γλώσσας:
α. Η στιβαρότητα.
β. Η λογική και συντακτική οργάνωση.
γ. Η τάση για λιτό, συγκεκριμένο και κατανοητό λόγο.
Μαζί με τα επίκτητα καλολογικά στοιχεία των συγγραφέων της η Λατινική γλώσσα προς τα τέλη της αρχαιότητας έχει φθάσει σ’ ένα επίπεδο που την καθιστά κατάλληλη για την παγκόσμια πολιτισμική επικοινωνία.
Κλασική εποχή
Χαρακτηριστικά της ρωμαϊκής λογοτεχνίας στην κλασική εποχή:
- Προχωρά σταθερά στη φάση της υψηλής δημιουργίας και της καλλιτεχνικής εκλέπτυνσης.
- Επιδιώκει την αρμονική σύζευξη μορφής και περιεχομένου, πλασματικού και πραγματικού, και την εξειδίκευση και το βάθος.
- Ολοκληρώνει τη δημιουργική κατάκτηση των ελληνικών προτύπων προς κάθε κατεύθυνση. Ο Ρωμαίος καλλιτέχνης αποτολμά να ανταγωνιστεί τους Έλληνες κολοσσούς των ελληνιστικών, κλασικών και αρχαϊκών χρόνων:
- Ο Κάτουλλος -> τον Καλλίμαχο.
- Ο Λουκρήτιος -> τον Εμπεδοκλή.
- Ο Κικέρων -> τους αττικούς ρήτορες και φιλοσόφους.
- Ο Βεργίλιος -> τον Θεόκριτο και τον Όμηρο.
- Ο Οράτιος -> την αιολική ποίηση.
Η περίοδος εμφανίζει δύο περίπου ίσα χρονικά τμήματα:
ως το 40 π.Χ. => δεσπόζει ο λαμπερός κικερώνειος λόγος και ανθεί κυρίως η πεζογραφία.
ως το 14 μ.Χ., «αυγούστειοι χρόνοι» => παίρνει τη σκυτάλη η υψηλή ποίηση.
Χαρακτηριστική για την εποχή αυτή είναι επίσης η λογοτεχνική αναγέννηση που σηματοδοτείται από το «κίνημα των Νεωτέρων». Οι νεωτερικοί ποιητές:
Μεταφυτεύουν στη Ρώμη το «μονερνιστικό» ρεύμα της λογοτεχνικής σχολής του Καλλίμαχου.
Δημιουργούν πολύ καλοδουλεμένα ποιήματα, τα οποία διακρίνονται για:
α. Τη συντομία.
β. Το σκοτεινό και υπαινικτικό ύφος.
γ. Την εκλέπτυνση.
δ. Τη λογιότητα.
Πρόκειται για λυρική και ελεγειακή ποίηση, επύλλια και επιγράμματα.
α. Οι χρόνοι του Κικέρωνα
α. Η δικτατορία του Σύλλα (82 - 79 π.Χ.)
β. Η δολοφονία του Ιουλίου Καίσαρα (44 π.Χ.) => οριοθετούν μία περίοδο εξωτερικών κατακτήσεων και εξοντωτικών ερίδων για την εξουσία => κλίμα που δημιουργεί κεντρομόλες και φυγόκεντρες γραμματειακές τάσεις, αρχικά στην πεζογραφία.
Ο Ρωμαίος λογοτέχνης επικεντρώνει το ενδιαφέρον του:
α. Στη ρωμαϊκή ιστορία (παρελθούσα και σύγχρονη).
β. Στη γλώσσα.
γ. Στη γραμματεία.
δ. Στο δίκαιο.
ε. Στον πολιτισμό.
- Αποτυπώνει την έντονη συμμετοχή του στα εσωτερικά τεκταινόμενα σε ρητορικούς λόγους προσανατολισμένους στα πρότυπα των αττικών ρητόρων.
- Ωθείται εξαιτίας της απογοήτευσης του προς μία φιλοσοφική φυγή από την πραγματικότητα: εμβαθύνει σε χώρους θεολογικής, κοσμολογικής, ανθρωπολογικής και κυρίως πολιτικής σκέψης.
- Ο φιλοσοφικός και πολιτικός στοχασμός αυτονομεί τον διανοούμενο λογοτέχνη από τα ελληνικά πρότυπα και τον οδηγεί σε προσωπικές επιλογές και κατακτήσεις. Το εύρος αυτών των κατακτήσεων περιλαμβάνει σχεδόν όλα τα λογοτεχνικά είδη.
Πεζογραφία
α. Ο κορυφαίος εκπρόσωπος της πεζογραφίας αυτής της εποχής είναι ο Μάρκος Τύλλιος Κικέρων (106 - 44 π.Χ.), ένας από τους μεγαλύτερος ρήτορες της αρχαιότητας. Έργο του:
- Έγραψε πάνω από 100 λόγους, από τους οποίους σώζονται οι μισοί, με περιεχόμενο πολιτικό ή δικανικό.
- Επιδόθηκε στη θεωρητική πραγμάτευση ζητημάτων σχετικών με τη ρητορεία και τον ρήτορα.
- Δημιούργησε μια σειρά από υπέροχους φιλοσοφικούς διαλόγους, επηρεασμένος από τον Πλάτωνα και άλλα φιλοσοφικά ρεύματα.
Χαρακτηριστικά του τρόπου γραφής του:
1. Η καθαρότητα της έκφρασης.
2. Η κομψότητα και η καλλιέπεια
3. Η ζωηρότητα.
4. Το υφολογικό του ύψος.
β. Βάρρων (116 - 27 π.Χ.): έγραψε πάνω από 600 βιβλία σχετικά με την ιστορία, τη θρησκεία, τον πολιτισμό, τις καλές τέχνες, το θέατρο, τους νόμους, την παιδαγωγική, τις επιστήμες, τη γλώσσα, τη γεωργία. Πρόκειται για έναν σπάνιο και εκπληκτικό συνδυασμό εγκυκλοπαιδιστή, γραμματολόγου, γραμματικού, αρχαιοδίφη - ιστορικού, νομομαθούς, τεχνοκρίτη και φιλοσόφου.
Ιστοριογραφία
γ. Ιούλιος Καίσαρ (100 - 44 π.Χ.): απομνημονεύματα => στρατιωτικές αναμνήσεις διατυπωμένες σε καθαρά και λιτά Λατινικά, σε ύφος που ανακαλεί τον Ξενοφώντα.
δ. Κορνήλιος Νέπως (100 - 27 π.Χ.): ιστορική βιογραφία => έγραψε 25 βιογραφίες διάσημων Ελλήνων και Ρωμαίων, κυρίως στρατηγών.
ε. Σαλλούστιος Κρίσπος (86 - 35 π.Χ.): ιστορική μονογραφία (περίφημο έργο του: «Η συνωμοσία του Κατιλίνα» ("De Catilinae coniuratione").
Ποίηση
α. Βαλέριος Κάτουλλος (84 - 54 π.Χ.): έγραψε 116 έξοχα λυρικά ποιήματα. πηγή έμπνευσης: η άγνωστη κοπέλα που ονομάζει Λεσβία. Η Λεσβία έγινε μέσα από την ποίησή του αιώνιο σύμβολο ερωτικής ποιητικής έμπνευσης.
β. Λουκρήτιος (96 - 53 π.Χ.): έργο του: «Για τη φύση των πραγμάτων» ("De rerum natura") => έξι βιβλία με κοσμολογικό περιεχόμενο που στρέφεται κατά της δεισιδαιμονίας, του φόβου του θανάτου και της μεταφυσικής καταπίεσης. Είναι ένας Ύμνος του Έρωτα και της Αφροδίτης.
γ. Βάρρων (116 - 27 π.Χ.): έργο του: «Μενίππειες σάτιρες» ("Satutae Menippeae") => 150 βιβλία στα οποία διακωμωδεί και σχολιάζει τα πάντα.
β. Αυγούστειοι χρόνοι
Ο αυγούστειος ποιητής συνδέει στο έργο του την καλλιμαχική αυτάρκεια με το σύγχρονο πολιτικό γίγνεσθαι. Ο Αύγουστος και ο Μαικήνας υποστηρίζουν οικονομικά τα κορυφαία ταλέντα της εποχής, αρκεί να στρατευθούν στο ιδεολογικό πρόγραμμα του Αυγούστου: α. Επιστροφή στο "mos maiorum" (πάτρια ήθη) και β. Ανασυγκρότηση του κατεστραμμένου κράτους από τους εμφύλιους πολέμους.
Ποίηση: το κέντρο βάρους μετατοπίζεται στην ποιητική δημιουργία.
Ποιητές Ποιητικό είδος
α. Βεργίλιος => Ηρωικό και διδακτικό έπος
β. Οράτιος => Λυρική δημιουργία
γ. Τίβουλος => Ελεγεία
δ. Προπέρτιος => Ελεγεία
ε. Οβίδιος => Ελεγεία
α. Πόπλιος Βεργίλιος Μάρων (70 - 19 π.Χ.): ο «εθνικός ποιητής» των Ρωμαίων. Έργα του:
- «Αινειάδα» ("Aeneis"): το πιο κλασικό έργο ολόκληρης της ευρωπαϊκής λογοτεχνίας. Είναι ένας πολύπλοκος συνδυασμός της Οδύσσειας και της Ιλιάδας σε καλλιμαχικές διαστάσεις, που αναγνωρίστηκε ως το εθνικό έπος των Ρωμαίων. Θέμα του: η αναχώρηση του Αινεία (μυθικού γενάρχη των Ρωμαίων) από την Τροία, οι περιπλανήσεις του και η εγκατάσταση του στο Λάτιο.
- «Δέκα βουκολικές Εκλογές» ("Eclogae"): λογοτεχνικό πρότυπο ο ελληνιστικός Θεόκριτος («Ειδύλλια»).
- «Γεωργικά» ("Georgica"): λογοτεχνικό πρότυπο ο αρχαϊκός Ησίοδος («Ἔργα καὶ ἡμέραι»). Τα «Γεωργικά» υπηρετούν σαφώς την πρόθεση του Αυγούστου για ενίσχυση της υπαίθρου.
β. Κόιντος Οράτιος Φλάκκος (65 π.Χ. - 8 μ.Χ.): έργα του:
- Δημιουργεί τις «Επωδούς» ("Epodi") με πρότυπο τον ιαμβογράφο Αρχίλοχο και τις «Ωδές» ("Carmina") με πρότυπα τους λυρικούς Αλκαίο, Ανακρέοντα, Πίνδαρο, Σαπφώ κ.ά.
- Οδηγεί τη ρωμαϊκή σάτιρα στην πλήρη της ωρίμανσης ("Sermones")
- Καθιερώνει το είδος της ποιητικής επιστολής σε κλασική ρωμαϊκή δημιουργία ("Epistulae").
- Συνθέτει τον «Ύμνο της Εκατονταετίας» ("Carmen saeculare"), που του ανέθεσε ο Αύγουστος για την επίσημη έναρξη της "pax Augusta" το 17 π.Χ.
Ελεγειακοί ποιητές:
γ. Τίβουλλος (περ. 50 - 19 π.Χ.): καθαρός και κομψός.
δ. Προπέρτιος (περ. 50 - γέννηση Χριστού): πρωτότυπος, σκοτεινός και σύγχρονος.
ε. Οβίδιος (43 π.Χ.- 17 μ.Χ.): πνευματώδης και ελευθερόστομος.
Και οι τρεις εμπνέονται από τη «λεπταλέη Μούσα» και από τις αγαπημένες τους που αναφέρονται με ψευδώνυμο. Στην κεντρική θεματολογία της «ερωτικής στράτευσης» συνδυάζεται η λογοτεχνική σύμβαση και το γνήσιο βίωμα. Με τους τρεις αυτούς ποιητές η ελεγεία οδηγήθηκε πολύ ψηλά.
Ο Οβίδιος επιπλέον επινόησε και καλλιέργησε νέα ποιητικά είδη:
1. Την πλαστή ποιητική μυθολογική επιστολή («Ηρωίδες»: "Heroides").
2. Το καλλωπιστικό έπος («Καλλυντικά του προσώπου»: "Medicamina faciei").
3. Το «αιτιολογικό» εορτολόγιο ("Fasti").
4. Την ποίηση της εξορίας («Θλιβερά»: "Tristia" και «Επιστολές από τον Πόντο»: "Epistulae ex Ponto").
Ακόμη, δημιούργησε μια μυθολογική Αντι-Αινειάδα, τις «Μεταμορφώσεις» ("Metamorphoseon libri"): ένα έπος 15 βιβλίων και 12.000 στίχων, ένα καλλιτεχνικό μωσαϊκό περίπου 250 μυθολογικών ψηφίδων, με στοιχεία από την ιστορία, την ελεγεία, τη ρητορεία, την τραγωδία, το επύλλιο, την παρωδία και τη φιλοσοφία. Κοινό χαρακτηριστικό των μύθων είναι η μεταμόρφωση των ηρώων.
Πεζογραφία
α. Τίτος Λίβιος (59 π.Χ. - 17 μ.Χ.): έργο του: "Ab urbe condita" => παρουσίασε την ιστορική διαδρομή της «αιώνιας Πόλης» από την ίδρυσή της ως τον 9 π.Χ. σε 142 βιβλία.
β. Βιτρούβιος: έργο του: «Για την αρχιτεκτονική» ("De architectura") => εξειδικευμένο αρχιτεκτονικό σύγγραμμα.
ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΛΑΤΙΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ
Η λατινική γλώσσα
1. Σε ποια γλωσσική οικογένεια ανήκει η λατινική γλώσσα;
2. Πού οφείλονται οι ομοιότητες της Λατινικής γλώσσας με την Ελληνική;
3. Τι γνωρίζετε για την καταγωγή του λατινικού αλφάβητου;
4. Τι γνωρίζετε για την αρχέγονη λατινική γλώσσα;
5. Από πότε η λατινική γλώσσα καλλιεργήθηκε συστηματικά και άρχισε να δίδει αξιόλογα κείμενα;
Η γένεση της ρωμαϊκής λογοτεχνίας
1. Ποιος είναι ο ρόλος της ελληνικής γραμματείας στη γένεση της ρωμαϊκής λογοτεχνίας;
2. Ποιο έτος είναι το γενέθλιο έτος της ρωμαϊκής λογοτεχνίας; Τι γνωρίζετε σχετικά με τη γένεσή της;
Εποχές της ρωμαϊκής λογοτεχνίας
1. Ποια παλαιότερη διαίρεση των εποχών της ρωμαϊκής λογοτεχνίας δε γίνεται αποδεκτή σήμερα και γιατί;
2. Σε ποιες περιόδους χωρίζεται, με βάση περιγραφικά κριτήρια, η ρωμαϊκή λογοτεχνία;
3. Σε ποιες περιόδους χωρίζεται, με βάση ιστορικά κριτήρια, η ρωμαϊκή λογοτεχνία;
Γενικά χαρακτηριστικά της ρωμαϊκής λογοτεχνίας
1. Να αναφέρετε συνοπτικά τα βασικά χαρακτηριστικά της ρωμαϊκής λογοτεχνίας;
2. Με ποιον τρόπο επαληθεύεται η στενή συνάφεια της ρωμαϊκής λογοτεχνίας με την ελληνική γλώσσα και γραμματεία;
3. Ποια είναι η σχέση του Ρωμαίου λογοτέχνη με το ελληνικό πρότυπο;
4. Για ποιον λόγο παρατηρείται ανάμειξη διαφορετικών χρονικά προτύπων στην ρωμαϊκή λογοτεχνία;
5. Ποια παραδείγματα αποδεικνύουν την ιδιόρρυθμη εξέλιξη των λογοτεχνικών ειδών, την αλλοίωση ή μεταμόρφωσή τους από τους Ρωμαίους;
6. Ποιες βασικές ιδέες που αποτελούν το ιδεολογικό πλούτο της ρωμαϊκής κοινωνίας εκφράζονται στη ρωμαϊκή λογοτεχνία;
7. Ποια είναι τα φυσικά χαρακτηριστικά της λατινικής γλώσσας;
Κλασική εποχή
1. Ποια είναι τα χαρακτηριστικά της κλασικής εποχής της ρωμαϊκής λογοτεχνίας;
2. Να αναφέρετε Ρωμαίους λογοτέχνες που επηρεάστηκαν από Έλληνες λογοτέχνες των αρχαϊκών, κλασικών και ελληνιστικών χρόνων.
3. Σε ποια δύο χρονικά τμήματα διαιρείται η κλασική εποχή της ρωμαϊκής λογοτεχνίας και ποια τα χαρακτηριστικά του κάθε τμήματος;
4. Τι γνωρίζετε για το «κίνημα των Νεωτέρων»;
α. Οι χρόνοι του Κικέρωνα
1. Σε ποιους τομείς επικεντρώνεται το ενδιαφέρον των Ρωμαίων λογοτεχνών των χρόνων του Κικέρωνα; Ποιοι είναι οι παράγοντες που επηρεάζουν την πνευματική τους δημιουργία;
2. Τι γνωρίζετε για τον Μάρκο Τύλλιο Κικέρωνα;
3. Ποια είναι τα βασικά χαρακτηριστικά του τρόπου γραφής του Μάρκου Τυλλίου Κικέρωνα;
4. Τι γνωρίζετε για τον Βάρρων;
5. Να αναφέρετε τους τρεις ιστοριογράφους των χρόνων του Κικέρωνα και το είδος της ιστοριογραφίας στο οποίο εξειδικεύεται και διαπρέπει ο καθένας.
6. Τι είδους ποίηση αντιπροσωπεύει ο ποιητής Βαλέριος Κάτουλλος και ποια ήταν η πηγή της έμπνευσής του;
7. Ποιος ο τίτλος και ποιο το θέμα του σκοτεινού φιλοσοφικού έπους, που έγραψε ο επικούρειος επαναστάτης ποιητής Λουκρήτιος;
8. Το σατιρικό έργο του Βάρρωνα. νΠοια είναι η διαφορετική οπτική του σε σχέση με τους άλλους ποιητές της εποχής του;
β. Αυγούστειοι χρόνοι
1. Ποιοι και γιατί υποστηρίζουν οικονομικά τα κορυφαία ταλέντα της εποχής του Αυγούστου;
2. Ποιοι είναι οι πέντε μεγάλοι ποιητές των χρόνων του Αυγούστου και σε ποιο ποιητικό είδος επιδίδονται και διαπρέπουν;
3. Ποια τα έργα του Βεργιλίου και ποια τα αντίστοιχα ελληνικά πρότυπά τους;
4. Ποια τα έργα του Οράτιου και ποια τα αντίστοιχα ελληνικά πρότυπά τους;
5. Ποια είναι η τριάδα των Ρωμαίων ελεγειακών ποιητών και ποια τα βασικά χαρακτηριστικά της ρωμαϊκής ελεγείας;
6. Ποια άλλα ποιητικά είδη, πλην της ελεγείας, επινόησε και καλλιέργησε ο Οβίδιος;
7. Ποιος είναι ο γνωστότερος πεζογράφος των Αυγούστειων χρόνων και ποιο το περιεχόμενο του έργου του;
8. Τι γνωρίζετε για τον Βιτρούβιο;
ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ
1. Να βάλετε σε κύκλο τη σωστή απάντηση.
1. Η Λατινική γλώσσα μοιάζει εν μέρει με την Ελληνική λόγω:
α. της κοινής τους καταγωγής
β. της ακμής του εμπορίου
γ. της κατάκτησης τμήματος της Κάτω Ιταλίας από τους Έλληνες
2. Ποιος οργάνωσε στη Ρώμη παραστάσεις στα Λατινικά πρώτος:
α. ο Λίβιος Ανδρόνικος
β. ο Σενέκας
γ. ο Άκκιος
δ. ο Πακούβιος
3. Ο λατινικός Μεσαίωνας αρχίζει τον
α. 4ο αιώνα μ.Χ.
β. 5ο αιώνα μ.Χ.
γ. 6ο αιώνα μ.Χ.
4. Η λέξη «imitatio» σημαίνει:
α. δημιουργική πρόσληψη
β. ανταγωνισμός
γ. δημιουργικός διάλογος
5. Το πρώτο λογοτεχνικό είδος που ακμάζει στη Ρώμη είναι:
α. η κωμωδία
β. η τραγωδία
γ. το έπος
6. Η κλασική εποχή της ρωμαϊκής λογοτεχνίας συμπίπτει:
α. με την αυγούστεια εποχή
β. με την ύστερη αρχαιότητα
γ. με την αυτοκρατορική εποχή
7. Στους ποιητές των αυγούστειων χρόνων δεν ανήκει ο:
α. Πόπλιος Βεργίλιος Μάρων
β. Κλαυδιανός
γ. Οβίδιος
δ. Τίτος Λίβιος
8. Τον «Ύμνο της Εκατονταετίας» ανέθεσε ο Αύγουστος στον:
α. Βεργίλιο
β. Οράτιο
γ. Οβίδιο
δ. Προσπέρτιο
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου