Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Γ΄ Λυκείου, Λατινική γλώσσα, 27η Ενότητα: Το πνεύμα ωριμάζει όπως και οι καρποί

27η Ενότητα: Το πνεύμα ωριμάζει όπως και οι καρποί

Μετάφραση σε αντιστοίχιση

Cum Accius venisset ex urbe Roma Tarentum, -> Όταν ο Άκκιος ήρθε από την πόλη Ρώμη στον Τάραντα,

ubi Pacuvius recesserat grandi iam aetate, -> όπου ο Πακούβιος είχε αποσυρθεί σε μεγάλη ήδη ηλικία,

devertit ad eum. -> κατέλυσε σε αυτόν.

Accius, qui erat multo minor natu, -> Ο Άκκιος, που ήταν πολύ μικρότερος στην ηλικία,

tragoediam suam, cui nomen est «Atreus», -> την τραγωδία του, της οποίας το όνομα είναι «Ατρέας»,

legit ei desideranti. -> διάβασε σε αυτόν, επειδή (ή: που) το επιθυμούσε.

Tum Pacuvius dixit esse quidem sonora -> Τότε ο Πακούβιος είπε ότι ήταν βέβαια ηχηρά

et grandia quae scripsisset, -> και μεγαλόπρεπα όσα είχε γράψει,

sed tamen ea videri sibi duriora et acerbiora. -> αλλά όμως του φαίνονταν κάπως σκληρά και πικρά.

«Ita est» inquit Accius «ut dicis; -> «Έτσι είναι» είπε ο Άκκιος «όπως τα λες·

neque sane me paenitet id; -> κι ούτε βέβαια μετανιώνω γι’ αυτό·

enim spero fore meliora, quae scribam deinceps. -> γιατί ελπίζω πως θα είναι καλύτερα αυτά που θα γράψω αργότερα.

Nam quod est in pomis, -> Γιατί αυτό που συμβαίνει στους καρπούς,

idem aiunt esse in ingeniis: -> το ίδιο λένε ότι συμβαίνει και στο πνεύμα:

quae nascuntur dura et acerba, -> αυτοί που γεννιούνται σκληροί και πικροί,

fiunt post mitia et iucunda; -> γίνονται μετά γινωμένοι και ευχάριστοι·

sed quae gignuntur statim vieta et mollia, -> όσοι όμως γεννιούνται από την αρχή μαραμένοι και μαλακοί,

mox non fiunt matura sed putria». -> αργότερα δε γίνονται ώριμοι αλλά σάπιοι».


Γλωσσικά - Γραμματικά σχόλια

cum: χρονικός σύνδεσμος -> όταν | εδώ είναι ο ιστορικός ή διηγηματικός cum

Accius: ονομαστική ενικ. του ουσ. Accius, Accii/ Acci (αρσ. β΄ κλ.) -> ο Άκκιος | κλητική ενικ.: Acci

ex: πρόθεση (+ αφαιρετική) -> από

urbe: αφαιρετική ενικ. του ουσ. urbs, urbis (θηλ. γ΄ κλ.) -> η πόλη | γενική πληθ.: urbium

Roma: αφαιρετική ενικ. του ουσ. Roma, Romae (θηλ. α΄ κλ.) -> η Ρώμη | δεν έχει πληθ. αριθμό

Tarentum: αιτιατική ενικ. του ουσ. Tarentum, Tarenti (ουδ. β΄ κλ.) -> ο Τάραντας | δεν έχει πληθ. αριθμό

venisset: γ΄ ενικ. υποτακτικής υπερσυντελίκου ενεργ. φων. του ρήμ. venio, veni, ventum, venire (4) -> έρχομαι

ubi: αναφορικό τοπικό επίρρ. -> όπου

Pacuvius: ονομαστική ενικ. του ουσ. Pacuvius, Pacuvii / Pacuvi (αρσ. β΄ κλ.) -> o Πακούβιος | κλητική ενικ.: Pacuvi

grandi: αφαιρετική ενικ., θηλ. γένους, του επιθ. της γ΄ κλ. grandis, grandis, grande -> μεγάλος

iam: χρονικό επίρρ. -> πια, ήδη

aetate: αφαιρετική ενικ. του ουσ. aetas, aetatis (θηλ. γ΄ κλ.) -> ηλικία | γενική πληθ.: aetatum & aetatium

recesserat: γ΄ ενικ. οριστικής υπερσυντελίκου ενεργ. φων. του ρήμ. recedo, recessi, recessum, recedere (3) -> αποσύρομαι

devertit: γ΄ ενικ. οριστικής παρακειμένου του ρήμ. deverto, deverti, deversum, devertere (3) και devertor, deverti, deverti (3, ημιαποθ.) -> καταλύω, μένω

ad: πρόθεση (+ αιτιατική) -> σε, προς

eum: αιτιατική ενικ., αρσ. γένους, της δεικτικής (ως επαναληπτικής) αντων. is, ea, id -> αυτός, αυτή, αυτό

Accius: ονομαστική ενικ. του ουσ. Accius, Accii/ Acci (αρσ. β΄ κλ.) -> ο Άκκιος | κλητική ενικ.: Acci

qui: ονομαστική ενικ., αρσ. γένους, της αναφορικής αντων. qui, quae, quod -> ο οποίος, η οποία, το οποίο

multo: αφαιρετική ενικ., ουδ. γένους, του επιθ. της β΄ κλ. multus, multa, multum -> πολύς, πολλή, πολύ | ΣΥΓΚΡ.: - (πληθ.: plures -es -a) | ΥΠΕΡΘ.: plurimus -a -um

minor: ονομαστική ενικ., αρσ. γένους, του επιθ. της γ΄ κλ. minor, minor, minus -> μικρότερος -η -ο | πρόκειται για συγκριτικό βαθμό του επιθ. της β΄ κλ. parvus, parva, parvum | ΥΠΕΡΘ.: minimus -a -um

natu: αφαιρετική ενικ. του ουσ. natus, natus (αρσ. δ΄ κλ.) -> η ηλικία

erat: γ΄ ενικ. οριστικής παρατατικού του ρήμ. sum, fui,   -   , esse = είμαι, υπάρχω.

tragoediam: αιτιατική ενικ. του ουσ. tragoedia, tragoediae (θηλ. α΄ κλ.) -> η τραγωδία

suam: αιτιατική ενικ., θηλ. γένους, της κτητικής αντων. του γ΄ προσ. για 1 κτήτορα suus, sua, suum -> δικός του, δική του, δικό του

cui: δοτική ενικ., θηλ. γένους, της αναφορικής αντων. qui, quae, quod -> ο οποίος, η οποία, το οποίο

Αtreus: ονομαστική ενικ. του ουσ. Atreus -i (αρσ. β΄ κλ.) -> ο Ατρέας | γενική ενικ.: Atrei & Atreos, αιτιατική ενικ.: Atreum & Atrea, κλητική ενικ.: Atreu

nomen: ονομαστική ενικ. του ουσ. nomen, nominis (ουδ. γ΄ κλ.) -> το όνομα

est: γ΄ ενικ. οριστικής ενεστώτα του ρήμ. sum, fui,   -   , esse -> είμαι, υπάρχω

ei: δοτική ενικ., αρσ. γένους, της δεικτικής (ως επαναληπτικής) αντων. is, ea, id -> αυτός, αυτή, αυτό

desideranti: δοτική ενικ., αρσ. γένους, της μετοχής ενεστώτα ενεργ. φων. του ρήμ. desidero, desideravi, desideratum, desiderare (1) -> επιθυμώ

legit: γ΄ ενικ. οριστικής παρακειμένου ενεργ. φων. του ρήμ. lego, legi, lectum, legere (3) -> διαβάζω

tum: χρονικό επίρρ. -> τότε

Pacuvius: ονομαστική ενικ. του ουσ. Pacuvius, Pacuvii/ Pacuvi (αρσ. β΄ κλ.) -> o Πακούβιος | κλητική ενικ.: Pacuvi

dixit: γ΄ ενικ. οριστικής παρακειμένου ενεργ. φων. του ρήμ. dico, dixi, dictum, dicere (3) -> λέω | β΄ ενικ. προστακτικής ενεστώτα: dic

sonora: αιτιατική πληθυντικού, ουδ. γένους, του επιθ. της β΄ κλ. sonorus, sonora, sonorum -> o ηχηρός

quidem: τροπικό επίρρ. -> βέβαια

esse: απαρέμφατο ενεστώτα του ρήμ. sum, fui,   -   , esse -> είμαι, υπάρχω

et: συμπλεκτικός σύνδεσμος -> και

grandia: αιτιατική πληθ., ουδ. γένους, του επιθ. της γ΄ κλ. grandis, grandis, grande -> μεγάλος

quae: αιτιατική πληθυντικού, ουδ. γένους, της αναφορικής αντων. qui, quae, quod -> ο οποίος, η οποία, το οποίο

scripsisset: γ΄ ενικ. υποτακτικής υπερσυντελίκου ενεργ. φων. του ρήμ. scribo, scripsi, scriptum, scribere (3) -> γράφω

sed: αντιθετικός σύνδεσμος -> αλλά

videri: απαρέμφατο ενεστώτα παθ. φων. του ρήμ. video, vidi, visum, videre (2) -> βλέπω

tamen: αντιθετικός σύνδεσμος -> όμως

ea: αιτιατική πληθυντικού, ουδ. γένους, της δεικτικής (ως επαναληπτικής) αντων. is, ea, id -> αυτός, αυτή, αυτό

sibi: δοτική ενικ., του γ΄ προσ. της προσωπικής αντων

duriora: αιτιατική πληθ., ουδ. γένους, του επιθ. της γ΄ κλ. durior, durior, durius -> σκληρότερος -η -ο | πρόκειται για συγκριτικό βαθμό του επιθ. της β΄ κλ. durus, dura, durum

et: συμπλεκτικός σύνδεσμος -> και

acerbiora: αιτιατική πληθυντικού, ουδ. γένους, του επιθ. της γ΄ κλ. acerbior, acerbior, acerbius -> πικρότερος -η -ο | πρόκειται για συγκριτικό βαθμό του επιθ. της β΄ κλ. acerbus, acerba, acerbum

ita: τροπικό επίρρ. -> έτσι

est: γ΄ ενικ. οριστικής ενεστώτα του ρήμ. sum, fui,   -   , esse -> είμαι, υπάρχω

inquit: γ΄ ενικ. οριστικής παρακειμένου του ελλειπτικού ρήμ. inquam -> λέω

Accius: ονομαστική ενικ. του ουσ. Accius, Accii/ Acci (αρσ. β΄ κλ.) -> ο Άκκιος | κλητική ενικ.: Acci

ut: παραβολικός σύνδεσμος -> όπως

dicis: β΄ ενικ. οριστικής ενεστώτα ενεργ. φων. του ρήμ. dico, dixi, dictum, dicere (3) -> λέω | β΄ ενικ. προστακτικής ενεστώτα: dic

neque: αντιθετικός σύνδεσμος -> ούτε

id: ονομαστική ενικ., ουδ. γένους, της δεικτικής (ως επαναληπτικής) αντων. is, ea, id -> αυτός, αυτή, αυτό

me: αιτιατική ενικ., του α΄ προσ. της προσωπικής αντων.

sane: τροπικό επίρρ. -> βέβαια | συγκριτικός: sanius | υπερθετικός:   -

paenitet: γ΄ ενικ. οριστικής ενεστώτα του απρόσωπου ρήμ. paenitet, paenituit,   -   , paenitere (2) -> μετανιώνω

meliora: αιτιατική πληθυντικού, ουδ. γένους, του επιθ. της γ΄ κλ. melior, melior, melius -> καλύτερος -η -ο | πρόκειται για συγκριτικό βαθμό του επιθ. της β΄ κλ. bonus, bona, bonum | υπερθετικός: optimus -a -um

enim: αιτιολογικός σύνδεσμος = γιατί

fore: απαρέμφατο μέλλοντα του ρήμ. sum, fui,   -   , esse -> είμαι, υπάρχω

spero: α΄ ενικ. οριστικής ενεστώτα ενεργ. φων. του ρήμ. spero, speravi, speratum, sperare (1) -> ελπίζω

quae: αιτιατική πληθ., ουδ. γένους, της αναφορικής αντων. qui, quae, quod -> ο οποίος, η οποία, το οποίο

deinceps: χρονικό επίρρ. = στη συνέχεια.

scribam: α΄ ενικ. οριστικής μέλλοντα ενεργ. φων. του ρήμ. scribo, scripsi, scriptum, scribere (3) = γράφω.

nam: αιτιολογικός σύνδεσμος -> γιατί

quod: ονομαστική ενικ., ουδ. γένους, της αναφορικής αντων. qui, quae, quod -> ο οποίος, η οποία, το οποίο

in: πρόθεση (+ αφαιρετική) -> σε

pomis: αφαιρετική πληθ. του ουσ. pomum, pomi (ουδ. β΄ κλ.) -> ο καρπός

est: γ΄ ενικ. οριστικής ενεστώτα του ρήμ. sum, fui,   -   , esse -> είμαι, υπάρχω

idem: αιτιατική ενικ., ουδ. γένους, της δεικτικής (ως επαναληπτικής) αντων. idem, eadem, idem -> ο ίδιος, η ίδια, το ίδιο

esse: απαρέμφατο ενεστώτα του ρήμ. sum, fui,   -   , esse -> είμαι, υπάρχω

aiunt: γ΄ πληθ. οριστικής ενεστώτα του ελλειπτικού ρήμ. aio -> λέω

in: πρόθεση (+ αφαιρετική) = σε

ingeniis: αφαιρετική πληθ. του ουσ. ingenium, ingenii/ ingeni (ουδ. β΄ κλ.) -> το πνεύμα

quae: ονομαστική πληθ., ουδ. γένους, της αναφορικής αντων. qui, quae, quod = ο οποίος, η οποία, το οποίο.

dura: ονομαστική πληθ., ουδ. γένους, του επιθ. της β΄ κλ. durus, dura, durum -> σκληρός, τραχύς

et: συμπλεκτικός σύνδεσμος -> και

acerba: ονομαστική πληθ., ουδ. γένους, του επιθ. της β΄ κλ. acerbus, acerba, uacerbm -> πικρός

nascuntur: γ΄ πληθ. οριστικής ενεστώτα του ρήμ. nascor, natus sum, nasci (3, αποθ.) -> γεννιέμαι | μετοχή μέλλοντα: nasciturus -a -um

post: χρονικό επίρρ. -> αργότερα.

fiunt: γ΄ πληθ. οριστικής ενεστώτα του ρήμ. fio, factus sum, fieri -> γίνομαι

mitia: ονομαστική πληθ., ουδ. γένους, του επιθ. της γ΄ κλ. mitis, mitis, mite -> γινωμένος

et: συμπλεκτικός σύνδεσμος -> και

iucunda: ονομαστική πληθ., ουδετέρου γένους, του επιθ. της β΄ κλ. iucundus, iucunda, iucundum -> γλυκός, ευχάριστος

sed: αντιθετικός σύνδεσμος -> αλλά

quae: ονομαστική πληθ., ουδ. γένους, της αναφορικής αντων. qui, quae, quod -> ο οποίος, η οποία, το οποίο

gignuntur: γ΄ πληθ. οριστικής ενεστώτα παθ. φων. του ρήμ. gigno, genui, genitum, gignere (3) -> γεννώ

statim: χρονικό επίρρ. -> εξαρχής

vieta: ονομαστική πληθ., ουδ. γένους, του επιθ. της β΄ κλ. vietus, vieta, vietum -> μαραμένος

et: συμπλεκτικός σύνδεσμος -> και

mollia: ονομαστική πληθ., ουδ. γένους, του επιθ. της γ΄ κλ. mollis, mollis, molle -> μαλακός

non: αρνητικό μόριο -> δεν, όχι

matura: ονομαστική πληθ. ουδ. γένους του επιθ. της β΄ κλ. maturus, matura, maturum -> ώριμος | ΣΥΓΚΡ.: maturior -ior -ius | ΥΠΕΡΘ.: maturissimus, -a -um & maturrimus -a -um

mox: χρονικό επίρρ. -> έπειτα

fiunt: γ΄ πληθ. οριστικής ενεστώτα του ρήμ. fio, factus sum, fieri -> γίνομαι

sed: αντιθετικός σύνδεσμος -> αλλά

putria: ονομαστική πληθ., ουδ. γένους, του επιθ. της γ΄ κλ. puter, putris, putre -> σάπιος | ΣΥΓΚΡ.: putrior -ior -ius | ΥΠΕΡΘ.: putrissimus -a -um & puterrimus -a -um


Συγκεντρωτική Παρουσίαση Γραμματικών Τύπων

Ουσιαστικά

Αρχικοί Χρόνοι Ρημάτων

Α΄ ΣΥΖΥΓΙΑ


Συντακτική Ανάλυση

    Cum Accius ex urbe Roma Tarentum venisset: δευτ. επιρρ. χρονική πρότ.· εισάγεται με τον ιστορικό cum, ο οποίος χρησιμοποιείται σε διηγήσεις του παρελθόντος· εκφέρεται με υποτακτική, γιατί ο ιστορικός cum υπογραμμίζει τη βαθύτερη σχέση της κύριας και της δευτ. πρότ.· δημιουργεί μια σχέση αιτίου και αιτιατού ανάμεσά τους (είναι φανερός εδώ ο ρόλος του υποκειμενικού στοιχείου της υποτακτικής)· συγκεκριμένα, εκφέρεται με υποτακτική υπερσυντελίκου, γιατί εξαρτάται από ιστορικό χρόνο (devertit) και δηλώνει το προτερόχρονο (στο παρελθόν)· λειτουργεί ως επιρρ. προσδ. του χρόνου στο devertit

venisset: ρήμα | Accius: υποκ. του venisset | Tarentum: απρόθετη αιτιατική της κίνησης σε τόπο στο venisset | ex urbe: εμπρόθ. προσδ. της κίνησης από τόπο στο venisset | Roma: επεξήγηση στο urbe

    ubi Pacuvius grandi iam aetate recesserat: δευτ. αναφορική πρότ., προσδιοριστική στο Tarentum· εισάγεται με το αναφορικό επίρρημα ubi· εκφέρεται με οριστική, γιατί δηλώνει το πραγματικό· συγκεκριμένα με οριστική υπερσυντελίκου, γιατί αναφέρεται στο παρελθόν (ή: γιατί δηλώνει πράξη συντελεσμένη στο παρελθόν πριν από κάποια άλλη)

recesserat: ρήμα | Pacuvius: υποκ. του recesserat | aetate: αφαιρετική του χρόνου στο recesserat | grandi: επιθετικός προσδ. στο aetate | iam: επιρρ. προσδ. του χρόνου στο aetate

    devertit ad eum: κύρια πρότ. κρίσεως

devertit: ρήμα | ενν. Accius: υποκ. του devertit | ad eum: εμπρόθ. προσδ. της στάσης σε τόπο στο devertit

    Accius, […] tragoediam suam, […] ei desideranti legit: κύρια πρότ. κρίσεως

legit: ρήμα | Accius: υποκ. του legit | tragoediam: άμεσο αντικ. του legit | ei: έμμεσο αντικ. του legit | suam: επιθετικός προσδ. στο tragoediam· εκφράζει άμεση αυτοπάθεια | desideranti: αιτιολογική μτχ., συνημμένη στο ei (ή επιθετική μτχ., επιθετικός προσδ. στο ei)

    qui multo minor natu erat: δευτ. επιθετική αναφορική πρότ., προσδιοριστική στο Accius· εισάγεται με την αναφορική αντωνυμία qui· εκφέρεται με οριστική, γιατί δηλώνει το πραγματικό· συγκεκριμένα με οριστική παρατατικού, γιατί αναφέρεται στο παρελθόν

erat: ρήμα | qui: υποκ. του erat | minor: κατηγορούμενο στο qui μέσω του erat | multo: αφαιρετική του μέτρου στο minor | natu: αφαιρετική της αναφοράς στο minor

    cui Atreus nomen est: δευτ. επιθετική αναφορική πρότ., προσδιοριστική στο tragoediam· εισάγεται με την αναφορική αντωνυμία cui· εκφέρεται με οριστική, γιατί δηλώνει το πραγματικό· συγκεκριμένα με οριστική ενεστώτα, γιατί αναφέρεται στο παρόν

est: ρήμα | nomen: υποκ. του est | Atreus: παράθεση στο nomen | cui: δοτική προσωπική κτητική στο est

    Tum Pacuvius dixit sonora quidem esse et grandia […], sed videri tamen ea sibi duriora et acerbiora: κύρια πρότ. κρίσεως

dixit: ρήμα | Pacuvius: υποκ. του dixit | esse/ videri: ειδικά απαρέμφατα, αντικ. του dixit | quae scripsisset: δευτ. ουσιαστική αναφορική πρότ. υποκ. του esse (ετεροπροσωπία) | sonora/ grandia: κατηγορούμενα υποκ. του esse | quidem: επιρρ. προσδ. του τρόπου στο esse | ενν. ea: υποκ. του videri (ετεροπροσωπία) και του ενν. esse | ενν. esse: ειδικό απαρέμφατο, αντικ. του videri | duriora/ acerbiora: κατηγορούμενα στο ενν. ea μέσω του ενν. esse· εκφράζουν απόλυτη σύγκριση | sibi: δοτική προσωπική του κρίνοντος προσώπου στο videri | tum: επιρρ. προσδ. του χρόνου στο dixit

    quae scripsisset: δευτ. ουσιαστική αναφορική πρότ.· εισάγεται με την αναφορική αντωνυμία quae· εκφέρεται με υποτακτική του πλαγίου λόγου· συγκεκριμένα, με υποτακτική υπερσυντέλικου, γιατί εξαρτάται από ιστορικό χρόνο (το απαρέμφατο esse είναι ιστορικός χρόνος, επειδή εξαρτάται από το dixit) και εκφράζει το προτερόχρονο στο παρελθόν· λειτουργεί ως υποκ. του esse

scripsisset: ρήμα | ενν. Accius: υποκ. του scripsisset | quae: αντικ.  του scripsisset

    inquit Accius: κύρια πρότ. κρίσεως

inquit: ρήμα | Accius: υποκ. του inquit

    Ita est: κύρια πρότ. κρίσεως.

est: ρήμα | ενν. id: υποκ. του est | ita: επιρρ. προσδ. του τρόπου στο est

    ut dicis: δευτ. επιρρ. απλή παραβολική πρότ., που δηλώνει τρόπο· εισάγεται με τον παραβολικό σύνδεσμο ut (που σχηματίζει παραβολικό ζεύγος με το επίρρ. ita της προηγούμενης κύριας)· εκφέρεται με οριστική, γιατί η σύγκριση αφορά δύο πράξεις ή καταστάσεις που είναι ή θεωρούνται αντικειμενική πραγματικότητα· συγκεκριμένα, με οριστική ενεστώτα, γιατί αναφέρεται στο παρόν· λειτουργεί ως β’ όρος σύγκρισης (α’ όρος είναι η προηγούμενη κύρια πρότ.)

dicis: ρήμα | ενν. tu: υποκ. του dicis

    neque id me sane paenitet: κύρια πρότ. κρίσεως

paenitet: ρήμα | id: υποκ. του paenitet | me: αιτιατική του προσώπου που μετανιώνει στο paenitet | sane: επιρρ. προσδ. του τρόπου στο paenitet

    meliora enim fore spero: κύρια πρότ. κρίσεως

spero: ρήμα | ενν. ego: υποκ. του spero | fore: ειδικό απαρέμφατο αντικ. του spero | ενν. ea: υποκ. του fore (ετεροπροσωπία) | meliora: κατηγορούμενο στο ενν. ea μέσω του fore

    quae deinceps scribam: δευτ. επιθετική αναφορική πρότ., προσδιοριστική στο ενν. ea· εισάγεται με την αναφορική αντωνυμία quae· εκφέρεται με οριστική, γιατί δηλώνει το πραγματικό· συγκεκριμένα με οριστική μέλλοντα, γιατί αναφέρεται στο μέλλον

scribam: ρήμα | ενν. ego: υποκ. του scribam | quae: αντικ. του scribam | deinceps: επιρρ. προσδ. του χρόνου στο scribam

    Nam […] idem esse aiunt in ingeniis: κύρια πρότ. κρίσεως

aiunt: ρήμα | ενν. homines: υποκ. του aiunt | esse: ειδικό απαρέμφατο αντικ. του aiunt | idem: υποκ. του esse (ετεροπροσωπία) | in ingeniis: εμπρόθ. προσδ. της κατάστασης στο esse

    quod in pomis est: δευτ. επιθετική αναφορική πρότ., προσδιοριστική στο idem· εισάγεται με την αναφορική αντωνυμία quod· εκφέρεται με οριστική, γιατί δηλώνει το πραγματικό· συγκεκριμένα με οριστική ενεστώτα, γιατί αναφέρεται στο παρόν

est: ρήμα | quod: υποκ. του est | in pomis: εμπρόθ. προσδ. της κατάστασης στο est

    quae dura et acerba nascuntur: δευτ. επιθετική αναφορική πρότ., προσδιοριστική στο ενν. ea· εισάγεται με την αναφορική αντωνυμία quae· εκφέρεται με οριστική, γιατί δηλώνει το πραγματικό· συγκεκριμένα με οριστική ενεστώτα, γιατί αναφέρεται στο παρόν

nascuntur: ρήμα | quae: υποκ. του nascuntur | dura/ acerba: κατηγορούμενα στο quae μέσω του  nascuntur

    post fiunt mitia et iucunda: κύρια πρότ. κρίσεως

fiunt: ρήμα | ενν. ea: υποκ. του fiunt | mitia et iucunda: κατηγορούμενα στο ενν. ea μέσω του fiunt | post: επιρρ. προσδ. του χρόνου στο fiunt

    sed […] non matura mox fiunt sed putria: κύρια πρότ. κρίσεως.

fiunt: ρήμα | ενν. ea: υποκ. του fiunt | matura/ putria: κατηγορούμενα στο ενν. ea μέσω του fiunt | mox: επιρρ. προσδ. του χρόνου στο fiunt

    quae gignuntur statim vieta et mollia: δευτ. επιθετική αναφορική πρότ., προσδιοριστική στο ενν. ea· εισάγεται με την αναφορική αντωνυμία quae· εκφέρεται με οριστική, γιατί δηλώνει το πραγματικό· συγκεκριμένα με οριστική ενεστώτα, γιατί αναφέρεται στο παρόν

gignuntur: ρήμα | quae: υποκ. του gignuntur | vieta/ mollia: κατηγορούμενα στο quae μέσω του gignuntur | statim: επιρρ. προσδ. του χρόνου στο gignuntur


Φύλλο εργασίας

Παρατηρήσεις

A1 α. Για καθεμιά από τις προτάσεις να επιλέξετε τη σωστή απάντηση από τις προτεινόμενες με βάση την εισαγωγή του σχολικού σας εγχειριδίου.

Οι «νεωτερικοί» ποιητές της κλασικής εποχής δημιουργούν ποιήματα που διακρίνονται για:

1. τη συντομία τους

2. τη σύζευξη πραγματικού και φανταστικού

3. την αινιγματικότητα και το καινοφανές. 

Η δικτατορία του Σύλλα και η δολοφονία του Ιουλίου Καίσαρα οριοθετούν μια περίοδο:

1. γεμάτη εξωτερικές κατακτήσεις

2. με εξοντωτικές έριδες για την εξουσία

3. όλα τα παραπάνω. 

Ο Μάρκος Τύλλιος Κικέρων υπήρξε:

1. επικός ποιητής

2. ρήτορας

3. ιστοριογράφος 

Το έργο «Ωδές» ανήκει στον:

1. Πορφύριο

2. Οβίδιο

3. Οράτιο 

Η παρηγοριά της φιλοσοφίας είναι έργο του:

1. Αυσόνιου

2. Βοήθιου

3. Κλαυδιανού


A1 β. Ποια είναι τα γενικά χαρακτηριστικά του Ρωμαίου λογοτέχνη της εποχής των χρόνων του Κικέρωνα;


Α2. Να γράψετε για καθεμιά από τις λέξεις του κειμένου μια λέξη με ετυμολογική συγγένεια από τη νεοελληνική: sonora, duriora, pomis, gignuntur


Β1. Για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις να γράψετε τον τύπο που ζητείται:

Accius: γενική ενικού

urbe: γενική πληθυντικού

recesserat: β΄ ενικό οριστικής παρατατικού στην ίδια φωνή

eum: γενική ενικού θηλυκού γένους

minor: τον ίδιο τύπο στον θετικό βαθμό

desideranti: μετοχή μέλλοντα (ονομαστική ενικού και στα τρία γένη)

scripsisset: β΄ ενικό προστακτικής ενεστώτα στην ίδια φωνή

acerbiora: τον ίδιο τύπο στον υπερθετικό βαθμό

dicis: β΄ ενικό προστακτικής ενεστώτα στην ίδια φωνή

esse: απαρέμφατο μέλλοντα


Β2. Να συμπληρώσετε τον πίνακα με τα επίθετα στους άλλους βαθμούς (να διατηρήσετε τον αριθμό, την πτώση και το γένος).


B3. Να αναγνωρίσετε το είδος των αντωνυμιών του κειμένου και να τις μεταφέρετε στον άλλο αριθμό: eum, qui, suam, me, idem


Γ1. Να γίνει πλήρης συντακτική αναγνώριση των τύπων του κειμένου: aetate, natu, cui, sibi, id


Γ2. «Ei desideranti legit»: να αναλυθεί η μετοχή σε δευτερεύουσα αιτιολογική πρόταση που να δηλώνει:

1. αντικειμενική αιτιολογία

2. αιτιολογία ως αποτέλεσμα εσωτερικής λογικής διεργασίας


Γ3. «Ita est, ut dicis; neque id me sane paenitet; meliora enim fore spero, quae deinceps scribam.»: να μεταφερθεί η παραπάνω πρόταση στον πλάγιο λόγο με εξάρτηση από το «Accius dixit…»

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ.Ε.Λ., ΤΥΠΟΛΟΓΙΟ ΜΕ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ ΤΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ Β ΣΤΗ ΣΥΝΕΞΕΤΑΣΗ ΓΛΩΣΣΑΣ - ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ

ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ.Ε.Λ. ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΤΥΠΟΛΟΓΙΟ ΜΕ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΥΠΩΣΕΙΣ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΘΕΜΑΤΟΣ Β ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΠΟΔΕΙΞΗΣ ΠΡΟΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΥΝΤΑΚΤΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ ΤΡΟΠΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΥ > ΠΡΟΘΕΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΥΝΤΑΚΤΗ ΚΕΙΜΕΝΟΥ      Ποια νομίζετε ότι είναι η πρόθεση/ ο σκοπός του συντάκτη στη συγκεκριμένη παράγραφο του κειμένου; Πώς ο τρόπος με τον οποίο επέλεξε να την αναπτύξει υπηρετεί την πρόθεση αυτήν;      Πρέπει να αναφέρουμε αναλυτικά τον τρόπο ή τον συνδυασμό μεθόδων ανάπτυξης της παραγράφου και να τον/ τους συσχετίσουμε με την πρόθεση του συντάκτη.  Κατ΄ ελάχιστον όλοι οι τρόποι ανάπτυξης παραγράφου εξηγούν και υποστηρίζουν τον ισχυρισμό που διατυπώνει ο συντάκτης του κάθε κειμένου. Ο ορισμός αποκαλύπτει την πρόθεση του συντάκτη να προσδιορίσει / να εξηγήσει το περιεχόμενο της έννοιας. Τα παραδείγματα αποκαλύπτουν την πρόθεση του συντάκτη να εξηγήσει ή/ και να τεκμηριώσει μια άποψη, για να πείσει τον ανα...

Προσομοίωση Συνεξέτασης Γλώσσας - Λογοτεχνίας, Γ΄ Τάξη Γενικού Λυκείου, Κάτω από τον δρόμο είναι η παραλία

Προσομοίωση Συνεξέτασης Γλώσσας - Λογοτεχνίας για τη Γ΄ Τάξη Γενικού Λυκείου ΚΕΙΜΕΝΟ Ι      Ακολουθεί διασκευασμένο για τις ανάγκες της εξέτασης, άρθρο της Τασούλας Καραϊσκάκη, που δημοσιεύθηκε στις 13/ 08/ 2023 στην ιστοσελίδα της «Καθημερινής». Κάτω από τον δρόμο είναι η παραλία      Η ιδέα ότι ο δημόσιος χώρος, συγκεκριμένα οι παραλίες, μπορεί ατιμώρητα να καταπατηθεί και να αναλωθεί πολεμιέται οργανωμένα για πρώτη φορά στη χώρα.  Στις παραλίες εγκαταβιώνει ό,τι υλικό και άυλο συγκροτεί το ελληνικό καλοκαίρι.  Εκεί, λοιπόν, δίνεται η μάχη, όχι μόνο για τα ιδιοποιημένα στρέμματα άμμου από τους θρασείς εμπόρους του κοινού κτήματος, αλλά και για το ποιος εντέλει ελέγχει τη ζωή μας.  Ο τόπος της τρυφηλής θερινής σχόλης κλάπηκε από ανενδοίαστους καταχραστές και τώρα οι πολίτες τον ζητούν πίσω. Και λίγο λίγο κερδίζουν.  Συγκλονιστικές νίκες.      Δεν αγ...

Προσομοίωση Συνεξέτασης Γλώσσας - Λογοτεχνίας, Ε.Π.Α.Λ., Γ΄ Τάξη Λυκείου, Η κουλτούρα της επικίνδυνης οδήγησης

Κριτήριο Αξιολόγησης «Οδηγική Συμπεριφορά των Νέων» Ε.Π.Α.Λ. Γ΄ Λυκείου Μη Λογοτεχνικό Κείμενο      Η ψυχολόγος Καστελιώτη Κωνσταντίνα, MSc Εγκληματολογίας, συνεργάτης του Κέντρου Λόγου, Γραφής και Συμπεριφοράς με αφορμή τραγικά τροχαία δυστυχήματα, στα οποία εμπλέκονται έφηβοι, κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για την οδηγική συμπεριφορά των νέων. Η κουλτούρα της επικίνδυνης οδήγησης      Όπως έγινε ευρύτερα γνωστό, πρόσφατα συνέβη ένα εφιαλτικό δυστύχημα στο οποίο κύριο ρόλο έπαιξε ένα γρήγορο αυτοκίνητο.  Ο θάνατος των τεσσάρων ανθρώπων προκάλεσε έντονες συναισθηματικές αντιδράσεις και αποτέλεσε αφορμή για την έναρξη κοινωνικού διαλόγου.  Ενδεικτική του γενικού προβληματισμού είναι η σκέψη εκ μέρους της κυβέρνησης για αλλαγές στον Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας με την επιβολή προστίμων ανάλογων με το εισόδημα και την προσφορά κοινωφελούς εργασίας από τους παραβάτες.  Η υπε...