Λόγου Χάριν

Κριτήριο Αξιολόγησης «Οικογένεια» Ε.Π.Α.Λ. Γ΄ Λυκείου Μη Λογοτεχνικό Κείμενο Δεν ξέρω τι να παίξω στα παιδιά      Μέσα σε μόλις μία εβδομάδα έχουν γίνει γνωστά μερικές δεκάδες περιστατικά με μαθητές που βγάζουν μαχαίρια και φαλτσέτες, για να επιβεβαιώσουν την κοφτερή πλευρά της εφηβείας.  Μετά τα περιστατικά ο Μιχάλης Χρυσοχοΐδης μίλησε για φαινόμενο βίας και 9.000 προσαγωγές σε οκτώ μήνες (αλίμονο), ο Γιώργος Φλωρίδης για αυστηροποίηση των ποινών σε γονείς (ή θα δέρνουν ή θα βάζουν φυλακή) και οι ψυχολόγοι (αχ, οι ψυχολόγοι) για την αγάπη που τόση ανάγκη έχουν τα παιδιά.  Όποτε ακούω την κοινοτοπία ότι στα παιδιά αρκεί η αγάπη, θυμάμαι ένα πανέμορφο αλλά ερμητικά κλεισμένο σπίτι στο χωριό μου, όπου ζούσε φυλακισμένο ένα κορίτσι που δεν είδαμε ποτέ, ακριβώς επειδή το αγαπούσαν πολύ, όπως πίστευαν, οι γονείς του.[...]      Η Ελλάδα εγκατέλειψε το επιβλαβές αυταρχικό ...

Κριτήριο Αξιολόγησης «Ελληνική Γλώσσα» Ε.Π.Α.Λ. Γ΄ Λυκείου Μη Λογοτεχνικό Κείμενο Χριστόφορος Χαραλαμπάκης: Κάθε δύο εβδομάδες χάνεται μία γλώσσα Γιατί να καμαρώνουμε για την Ελληνική      Ο Χριστόφορος Χαραλαμπάκης είναι γλωσσολόγος, ακαδημαϊκός. [...] Σήμερα ομότιμος καθηγητής Γλωσσολογίας στο Τμήμα Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών και μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, [...] ο ίδιος μιλά στην «Κ» για τη γλώσσα, ελληνική και μη, το μέλλον της στους καιρούς του τεχνολογικού καλπασμού αλλά και το πότε επέρχεται ο «θάνατός» της. [...] Κι εξηγεί γιατί, πέρα από «κριντζ» και «φλεξ», ξενισμούς και «γκρίκλις», απλοποιήσεις και επιρροές, η ελληνική γλώσσα θα συνεχίζει απτόητη το ταξίδι της στις χιλιετίες. [...]      - Ακούμε συχνά πως η Ελληνική είναι η πλουσιότερη γλώσσα, η πιο σύνθετη, δύσκολη κ.λπ. Είναι ακριβές αυτό; Και με δεδομένο πως υπάρχουν γλώσσες επίσης πλούσιες και με μακρά ιστορία...

φωτογραφία:  Alexander Petrosyan Όταν ο Φύλαξ Eίδε το Φως Χειμώνα, καλοκαίρι κάθονταν στην στέγη των Aτρειδών κ’ έβλεπ’ ο Φύλαξ.  Τώρα λέγει ευχάριστα.  Μακριά είδε φωτιά ν’ ανάβει. Και χαίρεται· κι ο κόπος του επίσης παύει. Είναι επίπονον και νύκτα και ημέρα, στην ζέστη και στο κρύο να κοιτάζεις πέρα το Aραχναίον για φωτιά.  Τώρα εφάνη το επιθυμητόν σημείον.  Όταν φθάνει η ευτυχία δίδει πιο μικρή χαρά απ’ ό,τι προσδοκά κανείς.  Πλην καθαρά τούτο κερδήθηκε: γλιτώσαμ’ απ’ ελπίδας και προσδοκίας.  Πράγματα εις τους Aτρείδας πολλά θα γίνουνε.  Χωρίς να ’ναι σοφός κανείς εικάζει τούτο τώρα που το φως είδεν ο φύλαξ.  Όθεν μη υπερβολή. Καλό το φως· κι αυτοί που έρχονται καλοί· τα λόγια και τα έργα των κι αυτά καλά. Και όλα ίσια να ευχόμεθα.  Aλλά το Άργος ημπορεί χωρίς Aτρείδας να κάμει.  Τα σπίτια δεν είναι παντοτινά. Πολλοί βεβαίως θα μιλήσουνε πολλά. Ημείς ν’ ακούμε.  Όμως δεν θα μας γελά το Aπαραίτητος, το Μόνος, το Μεγάλος. Και ...

Χρήστος Μποκόρος, « Παράσταση ψυχών απόντων »      Πάσχα δεν είχαμε γιορτάσει ποτέ με αρνιά, κρασιά, και τραγούδια. Αυτά τα μάθαμε αργότερα, στην Ελλάδα.  Εκεί ακούσαμε για πρώτη φορά στην τηλεόραση και για την μάχη του Οβελία, άλλο που δεν βλέπαμε ούτε σπαθιά ούτε τουφέκια.  Μόνο σφαγμένα κρέατα βλέπαμε, που κρεμιόντουσαν σαν τσαμπιά, κόσμο και κοσμάκη να σπρώχνεται στις ουρές, ενώ κάτι τύποι με λευκές ποδιές γεμάτες αίματα, σαν γιατροί που μόλις είχαν βγει από χειρουργείο, βροντοφώναζαν την πραμάτειά τους.      Το δικό μας Πάσχα ήταν πάντα αθόρυβο, μια μυσταγωγική τελετουργία ελάχιστων επεισοδίων, μακριά απ’ τα μάτια και τ’ αυτιά των ανθρώπων.  Πέντε αυγά, ένα για τον καθένα μας, ένα σταυρό στα γρήγορα, ένα Χριστός Ανέστη ίσα που ακουγόταν, κι η τελετή λάμβανε τέλος.      Εκκλησίες δεν είχαμε.  Τις κλείσανε το ’67, άλλες τις γκρεμίσανε, άλλες τις κάνανε στάβλους και στρατώνες.  Ούτε παπάδες είχαμε. Τούς ξυρίσαν...

« Τὸ ᾠόν τοῦ Πάσχα » (1874 - 1875), Νικηφόρος Λύτρας Η ημέρα της Λαμπρής Καθαρότατον ήλιο επρομηνούσε της αυγής το δροσάτο ύστερο αστέρι, σύγνεφο, καταχνιά, δεν απερνούσε τʼ ουρανού σε κανένα από τα μέρη και από κει κινημένο αργοφυσούσε τόσο γλυκό στο πρόσωπο τʼ αέρι, που λες και λέει μες στης καρδιάς τα φύλλα: Γλυκιά η ζωή και ο θάνατος μαυρίλα. Χριστός Ανέστη! Νέοι, γέροι και κόρες, όλοι, μικροί, μεγάλοι, ετοιμαστήτε μέσα στες εκκλησιές τες δαφνοφόρες με το φως της χαράς συμμαζωχτήτε ανοίξετε αγκαλιές ειρηνοφόρες ομπροστά στους Αγίους και φιληθήτε φιληθήτε γλυκά χείλη με χείλη, πέστε Χριστός Ανέστη εχθροί και φίλοι. Δάφνες εις κάθε πλάκα έχουν οι τάφοι, και βρέφη ωραία στην αγκαλιά οι μανάδες γλυκόφωνα, κοιτώντας τες ζωγραφισμένες εικόνες, ψάλλουνε οι ψαλτάδες λάμπει το ασήμι, λάμπει το χρυσάφι από το φως που χύνουνε οι λαμπάδες κάθε πρόσωπο λάμπει απʼ τʼ αγιοκέρι όπου κρατούνε οι Χριστιανοί στο χέρι. Διονύσιος Σολωμός (Ζάκυνθος, 1798 - Κέρκυρα, 1857)